Kroonjuwelen: de gewassen waarin Italië de EU aanvoert
Benieuwd wat Italië verbouwt? Het scherpste antwoord ligt in de gewassen waarin Italië elke andere EU-lidstaat voorblijft. In 2024 was Italië de grootste teler van de Unie in zes gewassen tegelijk: luzerne, wijndruiven, tomaten, durumtarwe, rijst en kiwi's.
De grootste kroon is luzerne, een voedervlinderbloemige die wordt gemaaid voor veevoer: 25,14 miljoen ton (25 142,7 duizend ton) in 2024, gelijk aan 65,8% van het EU-totaal. Spanje, de nummer twee, produceerde 4 777,8 duizend ton. Italië is ook de graankampioen van de EU voor durumtarwe — 3,63 miljoen ton (3 634 duizend ton), 46,2% van de EU-oogst en ruim het drievoudige van Frankrijks 1 230,2 duizend ton — en voor rijst, waar 1,45 miljoen ton (1 448,8 duizend ton) goed is voor 54,9% van de Europese oogst.
Binnen groente en fruit leidt Italië bij wijndruiven (6,61 miljoen ton, 6 610,2 duizend ton; 32,3% van het EU-totaal, vóór Spanje met 5 021,9 duizend ton) en bij tomaten (6,02 miljoen ton, 6 022,8 duizend ton; 35,6%). Kiwi's maken het zestal compleet: 463,9 duizend ton, maar liefst 50,5% van de EU-productie, met Griekenland op de tweede plaats met 342,3 duizend ton.
Alle waarden in 1 000 t. b = trendbreuk in reeks, d = definitiewijziging, e = geschat, p = voorlopig.
| Gewas | Productie 2024 (1 000 t) | Aandeel in EU | Dichtstbijzijnde concurrent |
|---|---|---|---|
| Luzerne | 25142.7 | 65.8% | Spain 4777.8 |
| Wijndruiven | 6610.2 | 32.3% | Spain 5021.9 |
| Tomaten | 6022.8 | 35.6% | Spain 4574.3 |
| Durumtarwe | 3634 | 46.2% | France 1230.2 |
| Rijst | 1448.8 | 54.9% | Spain 605.8 |
| Kiwi's | 463.9 | 50.5% | Greece 342.3 |
Bron: Eurostat apro_cpsh1, 2015–2024
Het volledige bord: de top 10 gewassen van Italië naar volume
De twee grootste oogsten van Italië belanden nooit op de eettafel: luzerne (25,14 miljoen ton) en snijmaïs (22,67 miljoen ton, 22 667,1 duizend ton) zijn voedergewassen voor de veehouderij. Snijmaïs staat vierde in de EU, achter Duitsland, Frankrijk en Polen.
Het eerste voedselgewas in de ranglijst zijn wijndruiven met 6,61 miljoen ton (6 610,2 duizend ton), gevolgd door tomaten (6,02 miljoen ton, 6 022,8 duizend ton). Korrelmaïs — in Eurostats nomenclatuur korrelmaïs en corn-cob-mix — levert 4,94 miljoen ton (4 940,5 duizend ton) en staat zesde in de EU, terwijl durumtarwe (3,63 miljoen ton, 3 634 duizend ton) met 46,2% van het totaal de grootste van de EU is.
Zachte tarwe en spelt (2,62 miljoen ton, 2 617,8 duizend ton) vormt slechts een klein deel van het bredere Europese beeld — 2,3% van de EU-productie, twaalfde onder de lidstaten. Fruit en citrus completeren de top tien: appels (2,40 miljoen ton, 2 398,5 duizend ton, tweede achter Polen), olijven voor olijfolie (2,21 miljoen ton, 2 210,3 duizend ton, tweede achter Spanje) en sinaasappels (1,81 miljoen ton, 1 807,3 duizend ton, opnieuw tweede met 30,3% van de EU-productie).
Alle waarden in 1 000 t. b = trendbreuk in reeks, d = definitiewijziging, e = geschat, p = voorlopig.
| Gewas | Productie 2024 (1 000 t) | Aandeel in EU | EU-rang |
|---|---|---|---|
| Luzerne | 25142.7 | 65.8% | 1 |
| Snijmaïs | 22667.1 | 9.2% | 4 |
| Wijndruiven | 6610.2 | 32.3% | 1 |
| Tomaten | 6022.8 | 35.6% | 1 |
| Korrelmaïs en corn-cob-mix | 4940.5 | 8.4% | 6 |
| Durumtarwe | 3634 | 46.2% | 1 |
| Zachte tarwe en spelt | 2617.8 | 2.3% | 12 |
| Appels | 2398.5 | 20.8% | 2 |
| Olijven voor olijfolie | 2210.3 | 17.4% | 2 |
| Sinaasappels | 1807.3 | 30.3% | 2 |
Bron: Eurostat apro_cpsh1, 2015–2024
Italiaanse basisproducten en hun EU-aandeel
Het marktaandeel dat Italië binnen de EU in handen heeft, maakt zijn landbouw kenmerkend. Bij tomaten — de basis voor passata en conserven — brachten Italiaanse velden 6,02 miljoen ton voort (6 022,8 duizend ton), oftewel 35,6% van het EU-totaal van 16 902,2 duizend ton. Spanje, de nummer twee, oogstte 4 574,3 duizend ton en Portugal 1 762,5 duizend ton. Over het decennium daalden beide koplopers in vergelijkbaar tempo: -0,69% per jaar voor Italië en -0,61% voor Spanje.
De Italiaanse voorsprong in wijndruiven wordt aan twee kanten geleidelijk aangevreten. Spanje produceerde 5 021,9 duizend ton in 2024 en Frankrijk 4 699,9 duizend ton, tegenover Italiës 6 610,2 duizend ton — maar beide rivalen krimpen sneller dan Italië: Spanje met een jaartempo van -1,06% en Frankrijk met -3,05%. Bij kiwi's loopt Griekenland het gat in vanaf een kleinere basis: 342,3 duizend ton in 2024 tegenover 199,5 duizend ton in 2015, een jaarlijkse groei van 6,18% (waarden gemarkeerd als geschat), terwijl de Italiaanse oogst zakte van 578,9 naar 463,9 duizend ton (-2,43% per jaar).
Bij olijven voor olijfolie zijn de rollen omgedraaid: Spanje (7 760,7 duizend ton) produceert ruim drie keer zoveel als Italië (2 210,3 duizend ton), met Griekenland op drie met 1 348,9 duizend ton. Italiës EU-aandeel van 17,4% levert desondanks een duidelijke tweede plaats op.
Italië: productie 2024 in 1 000 t met EU-aandeel tussen haakjes. Nummer twee en Derde zijn de EU-producenten die het dichtst bij Italië staan (bij olijven voor olijfolie staat Spanje boven Italië). b = trendbreuk in reeks, d = definitiewijziging, e = geschat, p = voorlopig.
| Gewas | Italië | Nummer twee | Derde |
|---|---|---|---|
| Tomaten | 6022.8 (35.6%) | Spain 4574.3 | Portugal 1762.5 |
| Wijndruiven | 6610.2 (32.3%) | Spain 5021.9 | France 4699.9 |
| Kiwi's | 463.9 (50.5%) | Greece 342.3 | France 50.8 |
| Olijven voor olijfolie | 2210.3 (17.4%) | Spain 7760.7 | Greece 1348.9 |
Bron: Eurostat apro_cpsh1, 2015–2024
Stabiliteit en schokjaren: welke oogsten schommelen?
Een lagere variatiecoëfficiënt (CV) duidt op een stabielere oogst. Volgens de standaardindeling — een CV onder 10% is zeer stabiel, 10–20% matig stabiel en boven 20% volatiel — gelden vier van Italiës belangrijkste gewassen als zeer stabiel. Tomaten lieten de rustigste reeks zien (CV 4,4%, maximale terugval -7,7%), gevolgd door zachte tarwe en spelt (CV 5,8%), appels (CV 7,2%) en wijndruiven (CV 7,3%). Stabiliteit betekende echter geen groei: alle vier krompen tussen 2015 en 2024, met 6,0% bij tomaten, 14,4% bij zachte tarwe, 3,6% bij appels en 3,3% bij wijndruiven.
De matig stabiele groep combineert groei en krimp. Luzerne, het grootste gewas naar volume, is de duidelijke groeier: de productie steeg over het decennium met 20,4% ondanks een CV van 13,9%. De andere drie matig stabiele gewassen krompen allemaal — kiwi's met 19,9% (CV 12,0%, met de diepste terugval van de groep van -25,2%), durumtarwe met 19,4% (CV 10,4%) en korrelmaïs met 25,3% (CV 12,0%), de scherpste nettodaling in dit profiel, van 6 612,4 naar 4 940,5 duizend ton.
CV < 10% = Zeer stabiel; CV 10–20% = Matig stabiel; CV > 20% = Volatiel. Gemiddelde = gemiddelde jaarproductie, 2015–2024.
| Gewas | Gemiddelde (1 000 t) | CV% | Max. terugval% | Classificatie |
|---|---|---|---|---|
| Tomaten | 6150.7 | 4.4% | -7.7% | Zeer stabiel |
| Wijndruiven | 6873.2 | 7.3% | -21.5% | Zeer stabiel |
| Appels | 2322.3 | 7.2% | -22.1% | Zeer stabiel |
| Zachte tarwe en spelt | 2894.2 | 5.8% | -15.7% | Zeer stabiel |
| Luzerne | 26523.8 | 13.9% | -15.6% | Matig stabiel |
| Kiwi's | 507.6 | 12.0% | -25.2% | Matig stabiel |
| Durumtarwe | 4197.4 | 10.4% | -16.6% | Matig stabiel |
| Korrelmaïs en corn-cob-mix | 5988.0 | 12.0% | -22.7% | Matig stabiel |
Bron: Eurostat apro_cpsh1, 2015–2024
Van cijfers tot eettafel
De gewassen in dit overzicht vormen de grondstoffen voor de Italiaanse keuken en het Europese voedselaanbod in bredere zin: durumtarwe voor pasta, tomaten voor passata en conserven, rijst voor risotto, wijndruiven voor wijn, olijven voor olie, appels en kiwi's voor op de fruitschaal. Die productie steunt op een kenmerkend landbouwareaal: durumtarwe alleen al besloeg 1 177,4 duizend hectare in 2024, ruim de helft (53,6%) van het Europese durumtarweareaal, en tomaten 102,8 duizend hectare, goed voor 44,5% van het EU-totaal. De geografie volgt het gewas: de geïrrigeerde vlaktes in het noorden, waaronder de Povlakte, leveren de voedergewassen, korrelmaïs, rijst en veel wijn, terwijl het zuiden en de eilanden — de Mezzogiorno — durumtarwe, olijven, sinaasappels en wijndruiven voortbrengen.
De verschuiving in grondgebruik over het decennium weerspiegelt de productietrends hierboven. Het areaal durumtarwe daalde met 11,4% (van 1 328,9 naar 1 177,4 duizend hectare) naast een productiedaling van 19,4%; het areaal korrelmaïs kromp met 24,5% (van 656 naar 495,4 duizend hectare), de grootste teruggang in de tabel. Elders liepen areaal en productie uiteen: wijndruiven wonnen terrein (+6,2%, tot 664,6 duizend hectare, 22,9% van het Europese wijngaardareaal) terwijl de druivenoogst licht terugliep, en luzerne bracht 20,4% meer op vanaf 2,4% minder grond (675,2 tegenover 691,7 duizend hectare). Het areaal zachte tarwe daalde met 6,0% naar 520,3 duizend hectare; snijmaïs en appels breidden uit (+6,9% en +2,3%) en het tomatenareaal zakte met 4,1%.
Alle waarden in 1 000 ha. – = niet beschikbaar. b = trendbreuk in reeks, d = definitiewijziging, e = geschat, p = voorlopig.
| Gewas | Areaal 2024 (1 000 ha) | Verandering sinds 2015 | Aandeel in EU-areaal |
|---|---|---|---|
| Luzerne | 675.2 | -2.4% | – |
| Snijmaïs | 360 | +6.9% | 6.1% |
| Wijndruiven | 664.6 | +6.2% | 22.9% |
| Tomaten | 102.8 | -4.1% | 44.5% |
| Korrelmaïs en corn-cob-mix | 495.4 | -24.5% | 5.7% |
| Durumtarwe | 1177.4 | -11.4% | 53.6% |
| Zachte tarwe en spelt | 520.3 | -6.0% | 2.6% |
| Appels | 53.4 | +2.3% | 11.6% |
Bron: Eurostat apro_cpsh1, 2015–2024
Veelgestelde vragen
Welk land verbouwt de meeste kiwi's in de EU?
Italië. In 2024 produceerden Italiaanse telers 463,9 duizend ton kiwi's — 50,5% van het EU-totaal — vóór Griekenland (342,3 duizend ton), de nummer twee. Griekenland loopt het gat in vanaf een kleinere basis (een jaarlijkse groei van 6,18%), terwijl de Italiaanse oogst over het decennium kromp met -2,43% per jaar.
Welk aandeel van de EU-tomaten komt uit Italië?
35,6%. De 6 022,8 duizend ton van Italië in 2024 vertegenwoordigde 35,6% van het EU-totaal van 16 902,2 duizend ton, gevolgd door Spanje (4 574,3 duizend ton).
Groeit de Italiaanse productie van wijndruiven?
Eigenlijk niet: de reeks is zeer stabiel maar is licht gedaald. De oogst van wijndruiven kende tussen 2015 en 2024 een variatiecoëfficiënt van slechts 7,3%, terwijl de productie per saldo met 3,3% afnam, van 6 836 naar 6 610,2 duizend ton.
Source data extracted from Eurostat dataset apro_cpsh1.
Laadt deze tabel als bewerkbare dataset — zonder upload.
Deze dataset bewerken in StudioThis article was generated using AI. The content is based on Eurostat data and is provided as a starting point — please verify all data with the original source.




