Tienjarig productieverloop: stijgers en dalers
De Europese satsumamarkt maakte tussen 2016 en 2025 een ingrijpende structurele verschuiving door. Spanje, van oudsher de dominante kracht in de Europese satsumateelt, zag zijn productie scherp dalen van 211,4 duizend ton in 2016 naar 91,0 duizend ton in 2025 — een teruggang van 57,0% tegen een jaarlijks tempo van -8,94%. De Spaanse productie piekte aan het begin van het decennium op 211,4 duizend ton en herstelde daar nooit meer van; elk jaar na 2016 bleef onder dat niveau. Het dieptepunt lag in 2023 op 87,2 duizend ton.
Drie kleinere producenten bewogen in de tegenovergestelde richting. Portugal verhoogde de oogst van 2,6 naar 3,3 duizend ton, een winst van 27,9% bij een CAGR van 2,77%. Italië begon het decennium vrijwel zonder satsumaproductie maar boekte vanaf 2020 elk jaar oogst, oplopend tot 3,5 duizend ton in 2025 (6,31% CAGR vanaf een basis rond nul). Griekenland is de opvallendste nieuwkomer: na een verwaarloosbare productie tot en met 2023 sprong de Griekse satsumaoogst naar 8,9 duizend ton in 2024 en 9,5 duizend ton in 2025, waarmee het land in hoog tempo de tweede bron binnen de EU werd.
Voor het totaal van de EU-27 zijn gedeeltelijke cijfers beschikbaar, die een daling laten zien van 183,6 duizend ton in 2018 naar 107,3 duizend ton in 2025, al ontbreken voor verschillende jaren de totaalwaarden in de brondataset.
Alle waarden in 1 000 t. e = geschat, p = voorlopig. EU-27-totalen zoals gerapporteerd door Eurostat; N/A geeft jaren aan waarin het totaal niet is gepubliceerd.
| Land | 2016 | 2017 | 2018 | 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 | CAGR | Netto verandering (1 000 t) | Ontwikkeling |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ES | 211.4 | 149.0 | 180.8 | 145.1 | 147.6 | 136.6 | 96.6 | 87.2 | 103.2 | 91.0p | –8.94% | –120.4 | Dalend |
| PT | 2.6 | 2.6 | 2.7 | 2.8 | 2.8 | 2.9 | 2.8 | 2.4 | 3.1 | 3.3e | +2.77% | +0.7 | Stijgend |
| IT | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 2.6 | 2.6 | 4.7 | 4.2 | 4.0 | 3.5p | +6.31% | +3.5 | Stijgend |
| EL | 0.0e | 0.0e | 0.0e | 0.0e | 0.0e | 0.0e | 0.0e | 0.0e | 8.9e | 9.5e | — | +9.5 | Stijgend |
| EU-27 | N/A | N/A | 183.6 | N/A | 153.0 | 142.1 | 104.1 | 93.9 | 119.2 | 107.3 | — | — | — |
Bron: Eurostat apro_cpsh1, 2016–2025
Scorekaart leveringsstabiliteit: betrouwbaarheidsranglijst
Onder de vier EU-producenten valt de leveringsbetrouwbaarheid uiteen in twee duidelijke niveaus. Portugal is met ruime voorsprong de meest stabiele producent, met een variatiecoëfficiënt van slechts 8,74% — waarmee het land in de categorie 'zeer stabiel' valt. De jaarlijkse productie bleef dicht rond het tienjaarsgemiddelde van 2,8 duizend ton, met een maximale eenjarige terugval van -14,5%.
Spanje wordt ondanks het grootste volume geclassificeerd als volatiel (CV 28,82%). De oogst zakte van 211,4 duizend ton (2016) naar een dieptepunt van 87,2 duizend ton (2023), met een maximale terugval van -29,5%. Vier van de tien jaren lagen onder het decenniumgemiddelde.
Italië (CV 86,43%) en Griekenland (CV 199,33%) komen als zeer volatiel uit de cijfers, al weerspiegelt dit deels de overgang van vrijwel nul naar actieve teelt en niet zozeer grillige oogstjaren. De Italiaanse productie is sinds 2020 betrekkelijk stabiel (tussen 2,6 en 4,7 duizend ton), terwijl de Griekse reeks acht jaren van verwaarloosbare productie omvat gevolgd door twee jaar van snelle opbouw.
CV < 10% = Zeer stabiel; CV 10–20% = Matig stabiel; CV > 20% = Volatiel.
| Land | Gemiddelde (1 000 t) | CV% | Max terugval% | Jaren onder gemiddelde | Stabiliteitsrang |
|---|---|---|---|---|---|
| PT | 2.80 | 8.74% | –14.49% | 6 | 1 (Zeer stabiel) |
| ES | 134.85 | 28.82% | –29.53% | 4 | 2 (Volatiel) |
| IT | 2.17 | 86.43% | –12.62% | 4 | 3 (Volatiel) |
| EL | 1.84 | 199.33% | –100.00% | 8 | 4 (Volatiel) |
Bron: Eurostat apro_cpsh1, 2016–2025
Verschuiving in landbouwgrond: tien jaar transformatie van het areaal
Het Europese areaal voor satsuma's onderging in tien jaar tijd een grondige herschikking. Het Spaanse satsuma-areaal kromp van 8,5 duizend hectare in 2016 naar 4,5 duizend hectare in 2025 — een netto verlies van 4,0 duizend hectare (-46,6%) tegen een jaarlijks tempo van -6,73%. Deze krimp loopt parallel met de productiedaling en wijst op een structurele inkrimping van de Spaanse satsumateelt in plaats van een tijdelijke dip.
De overige drie producenten breidden hun satsuma-areaal juist alle drie uit. Portugals bescheiden areaal liep op van 0,2 naar 0,3 duizend hectare (+58,8%, +5,27%/jaar). Italië begon zonder areaal in 2016–2019 en had in 2025 0,2 duizend hectare aangeplant (+9,86%/jaar). Griekenland boekte de spectaculairste uitbreiding: van verwaarloosbare grond tot en met 2023 naar 2,0 duizend hectare in 2025, waarmee het achter Spanje de tweede satsumateler naar landgebruik werd.
Een vergelijking tussen productie-CAGR en areaal-CAGR legt uiteenlopende ontwikkelingen bloot. In Portugal bleef de productiegroei (+2,77%/jaar) achter bij de areaalgroei (+5,27%/jaar), wat erop wijst dat nieuwe aanplant nog niet volledig in productie is gekomen — mogelijk door jonge boomgaarden die nog moeten volgroeien. In Italië en Griekenland groeiden productie en areaal gelijk op terwijl beide landen hun satsumasector vanaf de basis opbouwden. De Spaanse productiedaling (-8,94%/jaar) volgde de areaalkrimp (-6,73%/jaar) op de voet, waarbij de oogst iets sneller daalde dan het grondoppervlak.
Alle waarden in 1 000 ha. e = geschat, p = voorlopig. EU-27-totalen zoals gerapporteerd.
| Land | 2016 | 2017 | 2018 | 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 | Netto verandering (1 000 ha) | Groeitempo | Trend |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ES | 8.5 | 8.5 | 8.3 | 6.8 | 6.3 | 6.0 | 5.3 | 4.9 | 4.8 | 4.5p | –4.0 | –6.73% | Krimpend |
| PT | 0.2 | 0.2 | 0.2 | 0.2 | 0.2 | 0.2 | 0.2 | 0.2 | 0.2 | 0.3e | +0.1 | +5.27% | Groeiend |
| IT | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.1 | 0.1 | 0.2 | 0.2 | 0.2 | 0.2p | +0.2 | +9.86% | Groeiend |
| EL | 0.0e | 0.0e | 0.0e | 0.0e | 0.0e | 0.0e | 0.0e | 0.0e | 1.9e | 2.0e | +2.0 | — | Groeiend |
| EU-27 | N/A | N/A | 8.4 | N/A | 6.5 | 6.3 | 5.7 | 5.3 | 7.2 | 6.9 | — | — | — |
Bron: Eurostat apro_cpsh1, 2016–2025
EU-marktaandeel: wie domineert de satsumaproductie?
De Europese satsumamarkt wordt gedomineerd door Spanje, dat ruim negen tienden van de totale EU-oogst voortbracht. De vier producerende lidstaten liggen alle in Zuid-Europa, wat het subtropische klimaattype weerspiegelt dat het gewas vereist.
Spanje alleen produceerde 514,6 duizend ton over de vijfjarige periode (102,9 duizend t/jaar), een aandeel dat alle overige lidstaten samen op slechts 9,2% van de EU-productie laat uitkomen. Italië en Griekenland droegen elk circa 3% van het totaal bij, met respectievelijk 19,1 duizend ton (3,8 duizend t/jaar) en 18,4 duizend ton (3,7 duizend t/jaar), terwijl Portugal 14,5 duizend ton toevoegde (2,9 duizend t/jaar). Turkije vormt buiten de EU het zwaargewicht van de bredere regio met 3 634 duizend ton (726,8 duizend t/jaar), waarmee het hele EU-totaal in het niet valt.
| Lidstaat | Totaal (1 000 t) | Jaargemiddelde (1 000 t/jr) | % van EU-totaal |
|---|---|---|---|
| Spanje | 514.58 | 102.9 | 90.8% |
| Italië | 19.08 | 3.8 | 3.4% |
| Griekenland | 18.41 | 3.7 | 3.2% |
| Portugal | 14.53 | 2.9 | 2.6% |
| EU-27 | 566.59 | 113.3 | 100% |
Bron: Eurostat apro_cpsh1, 2016–2025
Landbouwefficiëntie: opbrengst per hectare
Directe opbrengstcijfers (ton per hectare) worden voor satsuma's niet als afzonderlijke indicator gepubliceerd in de Eurostat-dataset apro_cpsh1, maar zijn wel te berekenen uit de gerapporteerde oogstvolumes en -arealen.
Italië behaalde de hoogste gemiddelde opbrengst met 23,3 t/ha over de vijfjarige periode, nipt vóór Spanje met 20,2 t/ha. Ondanks het enorme Spaanse grondareaal voor satsuma's (25,5 duizend hectare gecumuleerd over vijf jaar) tegenover de 0,8 duizend hectare van Italië, toont Italië een hogere technische efficiëntie per hectare. Portugal noteerde een gematigde 12,9 t/ha, terwijl de Griekse opbrengst van 4,7 t/ha merkbaar lager ligt door de recente en snelle uitbreiding van jonge aanplant. De berekende opbrengst van Turkije ligt rond de 29,0 t/ha (2024), de hoogste in de regio.
| Lidstaat | 5-jaarsgem. opbrengst (t/ha) | Opbrengst 2024 (t/ha) |
|---|---|---|
| Italië | 23.3 | 23.8 |
| Spanje | 20.2 | 21.5 |
| Portugal | 12.9 | 12.4 |
| Griekenland | 4.7 | 4.5 |
Bron: Eurostat apro_cpsh1, 2016–2025
Regionale en klimatologische verschillen in Europa
De satsumaproductie in de EU is uitsluitend een Zuid-Europese en mediterrane activiteit. In West-, Centraal-, Noord- of Oost-Europese lidstaten wordt geen productie geregistreerd.
Het mediterrane blok van Spanje, Italië en Griekenland is goed voor 97,4% van alle satsuma's in de EU. Portugal aan de Atlantische kust voegt de resterende 2,6% toe. Deze geografische concentratie weerspiegelt de behoefte van het gewas aan milde winters en warme, vochtige zomers — omstandigheden die vrijwel uitsluitend aan de zuidrand van het continent voorkomen. Turkije opereert buiten de EU op een veel grotere schaal, met een jaarlijkse productie die circa zes keer zo hoog ligt als die van de gehele EU.
| Regio | Lidstaten | Totaal (1 000 t) | Jaargemiddelde (1 000 t/jr) | Aandeel EU |
|---|---|---|---|---|
| Middellandse Zeegebied (zuid) | Spanje, Italië, Griekenland | 552.07 | 110.4 | 97.4% |
| Atlantische kust (zuidwest) | Portugal | 14.53 | 2.9 | 2.6% |
| West / Centraal / Noord / Oost | — | 0.00 | 0.0 | 0.0% |
Bron: Eurostat apro_cpsh1, 2016–2025
Veelgestelde vragen
Welk EU-land heeft zijn satsumaproductie het snelst laten groeien tussen 2016 en 2025?
Griekenland boekte de grootste absolute stijging en klom van vrijwel nul naar 9,5 duizend ton in 2025, waarmee het de op één na grootste satsumaproducent van de EU werd. Italië groeide vanaf 2020 met een CAGR van 6,31%, terwijl Portugal jaarlijks met 2,77% toenam. Spanje was de sterkste daler, met een teruggang van 57% over het decennium.
Welk land is de meest stabiele satsumaleverancier in de EU?
Portugal is de meest betrouwbare satsumaproducent met een variatiecoëfficiënt van slechts 8,74% — de enige producent in de categorie 'zeer stabiel'. De jaarlijkse productie bleef dicht rond het decenniumgemiddelde van 2,8 duizend ton.
Breidt het satsuma-areaal in de EU zich uit of krimpt het?
Het satsuma-areaal in de EU verschuift geografisch. Het Spaanse satsuma-areaal kromp tussen 2016 en 2025 met 46,6% (-4,0 duizend hectare). Daarentegen breidde Griekenland uit van verwaarloosbare oppervlakte naar 2,0 duizend hectare en voegden ook Italië en Portugal bescheiden arealen toe, wat wijst op een geografische herverdeling van de teelt binnen de EU.
Welk EU-land produceert de meeste satsuma's?
Spanje is de dominante producent in de EU met 514,6 duizend ton, oftewel 90,8% van de totale EU-satsumaproductie tussen 2021 en 2025.
Hoe verhoudt de Turkse satsumaproductie zich tot die van de EU?
Turkije produceerde in dezelfde vijfjarige periode 3 634 duizend ton satsuma's — 6,4 keer het totaal van de hele EU-27 — en is daarmee de grootste producent in de bredere Europese regio.
Waarom is de Griekse satsumaproductie zo volatiel?
De Griekse productie lag van 2021 tot 2023 rond nul en schoot daarna omhoog naar 8,9 duizend ton in 2024 en 9,5 duizend ton in 2025 (beide geschat). Dit weerspiegelt een snelle uitbreiding van het teeltareaal van vrijwel nul naar bijna 2 duizend hectare.
Source data extracted from Eurostat dataset apro_cpsh1.
Gegevens downloaden als CSVVolledige dataset downloaden (CSV)
Alle 27 EU-landen · 2000–2025 · productie, areaal en opbrengst
De volledige dataset verkennen in StudioThis article was generated using AI. The content is based on Eurostat data and is provided as a starting point — please verify all data with the original source.


