Productietraject over 10 jaar: stijgers en dalers
Italië domineert de Europese luzerneproductie naar volume, maar zag zijn oogst dalen van 20 880,7 duizend ton in 2016 naar 8 377,7 duizend ton in 2025, wat neerkomt op een CAGR van −9,65% en een nettoverlies van 12 503,0 duizend ton (−59,9%). De productie piekte op 32 138,5 duizend ton in 2020, de hoogste jaarproductie van alle EU-lidstaten in de dataset, voordat een steile meerjarige daling inzette. De Italiaanse oogst bleef van 2017 tot en met 2023 boven de 23 000 duizend ton, waardoor de terugval naar 8 377,7 duizend ton in 2025 des te scherper uitviel.
Spanje, de op één na grootste producent, volgde een vergelijkbaar patroon en zakte van 7 323,2 duizend ton in 2016 naar 1 778,9 duizend ton (voorlopig) in 2025 — een CAGR van −14,55% en een nettokrimp van −75,7%. De Spaanse productie schommelde het grootste deel van het decennium tussen 4 593,6 en 7 323,2 duizend ton vóór de scherpe daling in het laatste jaar. De Hongaarse oogst daalde van 2 280,7 naar 637,7 duizend ton (−13,2% CAGR, −72,0%), waarbij de zwaarste verliezen zich concentreerden tussen 2020 en 2022. Tsjechië daalde van 1 177,4 naar 330,1 duizend ton (−13,18% CAGR, −72,0%), in een vergelijkbaar traject als Hongarije.
Bulgarije kende de sterkste relatieve daling met een CAGR van −15,63% en zakte van 981,2 naar 212,6 duizend ton (−78,3%). De Bulgaarse productie was tussen 2016 en 2019 relatief stabiel tussen 981,2 en 1 065,7 duizend ton, voordat vanaf 2020 een aanhoudende daling inzette. Slowakije en Kroatië noteerden eveneens flinke krimp, met respectievelijk −13,64% CAGR en −13,8% CAGR, en eindigden beide het decennium op ongeveer een kwart van hun startvolume.
Polen staat als enige stijgende producent op zichzelf en zag de productie stijgen van 909,0 duizend ton in 2016 naar 1 209,7 duizend ton (geschat) in 2025 — een CAGR van +3,23% en een nettowinst van 300,7 duizend ton (+33,1%). De Poolse productie versnelde merkbaar vanaf 2021 en bereikte in 2024 een piek van 2 958,5 duizend ton, vóór een gematigdere raming voor 2025. Over het hele decennium zette Polens cumulatieve productie van 17 244,8 duizend ton het land op de vierde plaats van de acht koplopers, achter Italië, Spanje en Hongarije. Het Poolse traject valt extra op gezien de brede sectorkrimp, wat het land tot de duidelijke uitzondering onder de grote luzerneproducenten in de EU maakt.
Alle waarden in 1 000 t. e = geschat, p = voorlopig.
| Land | 2016 | 2017 | 2018 | 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 | CAGR | Nettoverandering (1 000 t) | Traject |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Italië | 20880.7 | 25300.2 | 29257.9 | 31564.8 | 32138.5 | 27775.2 | 23448.8 | 23205.5 | 25142.7 | 8377.7 | −9.65% | −12503.0 | Dalend |
| Spanje | 7323.2 | 5853.9 | 6506.3 | 5976.0 | 6324.5 | 6111.3 | 5026.5 | 4593.6 | 4777.8 | 1778.9p | −14.55% | −5544.3 | Dalend |
| Hongarije | 2280.7 | 2275.2 | 2373.0 | 2409.3 | 2157.7 | 1835.9 | 1392.4 | 2102.1 | 1807.4 | 637.7 | −13.20% | −1643.0 | Dalend |
| Polen | 909.0 | 1061.5 | 1187.2 | 1252.5 | 1772.5 | 2010.9 | 2352.7 | 2530.2 | 2958.5 | 1209.7e | +3.23% | +300.7 | Stijgend |
| Tsjechië | 1177.4 | 1080.4 | 1016.0 | 1221.7 | 1312.6 | 1416.5 | 1273.4 | 1073.8 | 1037.4 | 330.1 | −13.18% | −847.3 | Dalend |
| Bulgarije | 981.2 | 1038.2 | 1065.7 | 1060.9 | 827.8 | 852.8 | 741.2 | 671.7 | 676.0 | 212.6 | −15.63% | −768.6 | Dalend |
| Slowakije | 753.8 | 600.6 | 702.0 | 736.5 | 717.4 | 637.8 | 511.8 | 690.5 | 642.0 | 201.4 | −13.64% | −552.4 | Dalend |
| Kroatië | 459.7 | 451.0 | 447.6 | 464.0 | 483.5 | 431.2 | 436.5 | 486.4 | 398.8 | 120.8 | −13.80% | −338.9 | Dalend |
Bron: Eurostat apro_cpsh1, 2016–2025
Scorekaart aanbodstabiliteit: betrouwbaarheidsranglijst
Kroatië komt naar voren als de stabielste luzerneleverancier met een variatiecoëfficiënt (CV) van 24,4%, ondanks het kleinste productievolume in de top acht met een gemiddelde van 417,95 duizend ton. Slowakije volgt op de voet met een CV van 25,05% (gemiddelde 619,37 duizend ton), en Tsjechië maakt met een CV van 25,87% (gemiddelde 1 093,93 duizend ton) de top drie compleet. Alle drie de landen hielden ondanks de brede sectordaling een relatief gelijkmatige productie aan, met eerder matige jaarlijkse schommelingen dan extreme uitschieters.
Italië, de grootste producent, noteerde een CV van 26,17% en staat vierde op stabiliteit. De maximale terugval van −66,68% weerspiegelt de ernst van de daling na 2020. Spanje vertoont een vergelijkbaar profiel met een CV van 26,77% en een terugval van −62,77%.
Polen laat ondanks zijn status als enige stijgende producent de hoogste volatiliteit zien met een CV van 39,04%, een gevolg van het snelle groeitraject. Bulgarije toont eveneens een verhoogde variabiliteit met een CV van 30,4%. Over de hele linie vallen alle acht landen in de hogere volatiliteitsklasse boven 20%, zonder dat één producent onder de grens van 20% blijft.
CV < 10% = Zeer stabiel; CV 10–20% = Matig stabiel; CV > 20% = Volatiel.
| Land | Gemiddelde (1 000 t) | CV% | Max. terugval% | Jaren onder gemiddelde | Stabiliteitsrang |
|---|---|---|---|---|---|
| Kroatië | 417.95 | 24.40 | −69.71 | 2 | 1 |
| Slowakije | 619.37 | 25.05 | −68.63 | 3 | 2 |
| Tsjechië | 1093.93 | 25.87 | −68.18 | 5 | 3 |
| Italië | 24709.20 | 26.17 | −66.68 | 4 | 4 |
| Spanje | 5427.20 | 26.77 | −62.77 | 4 | 5 |
| Hongarije | 1927.13 | 27.13 | −64.72 | 4 | 6 |
| Bulgarije | 812.81 | 30.40 | −68.55 | 4 | 7 |
| Polen | 1724.48 | 39.04 | −59.11 | 5 | 8 |
Bron: Eurostat apro_cpsh1, 2016–2025
Verschuiving in grondgebruik: 10 jaar verandering van landbouwgrond
Polen noteerde de grootste verschuiving in landgebruik en breidde het geoogste luzerneareaal uit van 52,0 duizend hectare in 2016 naar 125,8 duizend hectare (geschat) in 2025 — een stijging van 141,8% bij een groeitempo van +10,31% per jaar. Deze stevige uitbreiding verklaart de Poolse productiegroei ondanks tegenwind in de rest van de sector.
Hongarije en Tsjechië breidden het luzerneareaal eveneens uit, met respectievelijk +1,0% en +1,52% per jaar. Het Hongaarse areaal groeide van 190,4 naar 208,2 duizend hectare (+9,4%), terwijl Tsjechië 8,7 duizend hectare toevoegde (+14,5%).
Het Italiaanse luzerneareaal bleef relatief stabiel op −0,35% per jaar en kromp licht van 681,4 naar 660,5 duizend hectare (−3,1%), met een piek van 721,0 duizend hectare in 2019. Deze relatieve stabiliteit in landgebruik staat in scherp contrast met de forse Italiaanse productiedaling, wat suggereert dat opbrengstfactoren een grotere rol speelden dan areaalkrimp. Spanje kende een duidelijke teruggang van −2,74% per jaar en daalde van 270,9 naar 210,9 duizend hectare (−22,1%), een areaalkrimp die nauw aansloot bij het productieverloop. Slowakije en Kroatië krompen eveneens, met respectievelijk −0,72% en −0,83% per jaar.
Alle waarden in 1 000 ha. e = geschat, p = voorlopig.
| Land | 2016 | 2017 | 2018 | 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 | Nettoverandering (1 000 ha) | Groeitempo | Trend |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Italië | 681.4 | 685.0 | 697.8 | 721.0 | 716.9 | 695.3 | 685.2 | 677.3 | 675.2 | 660.5 | −20.9 | −0.35% | Stabiel |
| Spanje | 270.9 | 266.0 | 260.3 | 259.3 | 255.9 | 243.9 | 227.2 | 218.6 | 230.6 | 210.9p | −60.0 | −2.74% | Krimpend |
| Hongarije | 190.4 | 193.6 | 193.4 | 213.2 | 204.8 | 199.1 | 190.6 | 206.5 | 195.6 | 208.2 | +17.8 | +1.00% | Uitbreidend |
| Polen | 52.0 | 61.0 | 56.0 | 57.7 | 71.0 | 78.7 | 92.2 | 97.4 | 112.2 | 125.8e | +73.8 | +10.31% | Uitbreidend |
| Tsjechië | 60.0 | 62.5 | 65.4 | 74.9 | 79.4 | 80.1 | 75.3 | 66.5 | 66.1 | 68.8 | +8.7 | +1.52% | Uitbreidend |
| Bulgarije | 84.7 | 88.2 | 91.6 | 96.4 | 92.1 | 92.8 | 86.7 | 81.9 | 79.7 | 85.8 | +1.1 | +0.14% | Stabiel |
| Slowakije | 47.2 | 47.1 | 49.1 | 52.2 | 52.6 | 51.9 | 48.3 | 46.6 | 45.9 | 44.2 | −3.0 | −0.72% | Krimpend |
| Kroatië | 23.6 | 26.1 | 24.2 | 29.0 | 26.3 | 28.1 | 27.1 | 27.1 | 25.1 | 21.9 | −1.7 | −0.83% | Krimpend |
Bron: Eurostat apro_cpsh1, 2016–2025
Veelgestelde vragen
Welk EU-land kende de snelste groei in de luzerneproductie?
Polen was de enige EU-lidstaat onder de topproducenten met positieve groei, met een CAGR van +3,23% en een netto-toename van 300,7 duizend ton (+33,1%) over het decennium.
Welk EU-land is de stabielste luzerneleverancier?
Kroatië staat bovenaan qua aanbodstabiliteit met een CV van 24,4%, op de voet gevolgd door Slowakije (25,05%) en Tsjechië (25,87%), ondanks hun kleinere productievolumes.
Waar breidt het luzerneareaal in de EU zich uit?
Polen leidde de areaaluitbreiding met een toename van 141,8% van het geoogste areaal (+10,31% per jaar). Hongarije en Tsjechië breidden het luzerneareaal eveneens uit met respectievelijk +1,0% en +1,52% per jaar.
Source data extracted from Eurostat dataset apro_cpsh1.
Gegevens downloaden als CSVVolledige dataset downloaden (CSV)
Alle 27 EU-landen · 2000–2025 · productie, areaal en opbrengst
De volledige dataset verkennen in StudioThis article was generated using AI. The content is based on Eurostat data and is provided as a starting point — please verify all data with the original source.
![Luzerneproductie in de EU: 10-jarig momentumrapport [2016–2025]](/images/lucerne_crop.webp)


