EU-marktaandeel: wie domineert de productie?
Frankrijk en Duitsland zijn de onbetwiste koplopers in de Europese gerstproductie. Over de vijfjaarperiode 2021–2025 produceerde Frankrijk 56,14 miljoen ton en Duitsland 54,56 miljoen ton, samen goed voor 43,1% van het EU-totaal. Spanje staat derde met 37,08 miljoen ton (14,4%), gevolgd door Denemarken met 16,74 miljoen ton (6,5%) en Polen met 14,49 miljoen ton (5,6%). Onder de kandidaat-lidstaten produceerde Turkije 31,91 miljoen ton, waarmee het op de derde plaats zou staan als het werd meegeteld in het EU-totaal.
| Lidstaat | Totaalvolume (1 000 t) | % van EU-totaal |
|---|---|---|
| Frankrijk | 56,138 | 21.9% |
| Duitsland | 54,565 | 21.3% |
| Spanje | 37,078 | 14.4% |
| Denemarken | 16,736 | 6.5% |
| Polen | 14,490 | 5.6% |
| Roemenië | 11,329 | 4.4% |
| Tsjechië | 8,914 | 3.5% |
| Hongarije | 8,772 | 3.4% |
| Ierland | 6,877 | 2.7% |
| Overige EU | 41,784 | 16.3% |
Bron: Eurostat apro_cpsh1, 2021–2025
Landbouwefficiëntie: opbrengst per hectare
Hoewel Frankrijk en Duitsland het totaalvolume domineren, liggen de hoogste gerstopbrengsten per hectare in Noordwest-Europa. Ierland haalt een vijfjaargemiddelde van 7,52 t/ha, nipt voorafgegaan door België met 7,66 t/ha. Duitsland haalt gemiddeld 6,90 t/ha, Nederland 6,88 t/ha en Oostenrijk 6,21 t/ha. Frankrijk noteert ondanks zijn positie als grootste volumeproducent een gematigder gemiddelde van 6,23 t/ha. Onderaan de lijst zitten Spanje met gemiddeld 3,14 t/ha en Turkije met slechts 2,48 t/ha.
| Lidstaat | Gem. opbrengst (t/ha) | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 |
|---|---|---|---|---|---|---|
| België | 7.66 | 7.85 | 8.03 | 8.06 | 6.24 | 8.11 |
| Ierland | 7.52 | 8.19 | 8.14 | 6.57 | 7.07 | 7.61 |
| Duitsland | 6.90 | 6.76 | 7.08 | 6.82 | 6.39 | 7.44 |
| Nederland | 6.88 | 6.63 | 7.75 | 6.46 | 6.17 | 7.41 |
| Frankrijk | 6.23 | 6.54 | 6.05 | 6.69 | 5.35 | 6.54 |
| Oostenrijk | 6.21 | 6.00 | 6.26 | 6.29 | 5.73 | 6.75 |
| Denemarken | 5.73 | 5.57 | 6.71 | 4.53 | 5.50 | 6.33 |
| Spanje | 3.14 | 3.69 | 2.93 | 1.60 | 3.29 | 4.17p |
| Turkije | 2.48 | 1.82 | 2.73 | 2.83 | 2.53 | : |
Bron: Eurostat apro_cpsh1, 2021–2025
Regionale en klimatologische verschillen in Europa
De gerstproductie in Europa volgt een duidelijke west-oost- en noord-zuidgradiënt. West-Europa (Frankrijk en Duitsland) levert 43,1% van het EU-totaal met 110,7 miljoen ton. Oost-Europa (Polen, Roemenië, Tsjechië en Hongarije) voegt 17,0% toe met 43,5 miljoen ton, terwijl Noord-Europa (Denemarken, Ierland, Zweden en Finland) 13,9% bijdraagt met 35,7 miljoen ton. Zuid-Europa (Spanje en Italië) produceert 16,5% met 42,3 miljoen ton, maar doet dat op het grootste grondoppervlak — Spanje reserveert meer hectares voor gerst dan welke andere EU-lidstaat ook.
Tienjarige productietrend: stijgers en dalers
In de EU-27 steeg de totale gerstproductie van 53,5 miljoen ton in 2016 naar 56,2 miljoen ton in 2025 — een bescheiden nettotoename van circa 2,7 miljoen ton (+5,1%), gelijk aan een CAGR van 0,55%. Het decenniumdieptepunt viel in 2023 met 47,4 miljoen ton en het hoogtepunt was de slutoogst van 2025.
Frankrijk behield zijn koppositie in de EU-gerstteelt en sloot het decennium af op 11,7 miljoen ton (een CAGR van 1,42%, netto circa 1,4 miljoen ton erbij). Het cijfer voor 2020 draagt het kenmerk van een trendbreuk door een methodologische wijziging in de Franse rapportage. Duitsland, de tweede producent, bleef vrijwel vlak (CAGR 0,61%, netto +0,6 miljoen ton) en wordt als stabiel geclassificeerd. Spanje, de nummer drie, schommelde hevig tussen een dieptepunt van 3,8 miljoen ton in 2023 en pieken boven 11 miljoen ton, om uiteindelijk vrijwel op zijn startpunt uit te komen (CAGR -0,03%).
De duidelijkste stijger was Roemenië, dat zijn productie over het decennium bijna verdubbelde (CAGR 7,35%, +89,3%), van 1,8 miljoen ton in 2016 naar 3,4 miljoen ton in 2025. Polen (-1,55% CAGR, -13,1%) en Denemarken (-1,30% CAGR, -11,1%) waren daarentegen de twee duidelijkste dalers binnen de top zeven. Tsjechië bleef over de tien jaar vrijwel stabiel (CAGR 0,04%). De Spaanse waarde voor 2025 is voorlopig en die voor Polen is geschat, zoals aangegeven in de onderstaande tabellen.
Alle waarden in 1 000 t. b = trendbreuk in reeks, e = geschat, p = voorlopig.
| Land | 2016 | 2017 | 2018 | 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 | CAGR | Netto verandering (1 000 t) | Trend |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Frankrijk | 10318 | 11946 | 11043 | 13565 | 10277b | 11321 | 11285 | 12143 | 9669 | 11719 | +1.42% | +1401 | Stijgend |
| Duitsland | 10731 | 10853 | 9584 | 11592 | 10769 | 10411 | 11207 | 11000 | 10610 | 11337 | +0.61% | +606 | Stabiel |
| Spanje | 9603 | 6055 | 9554 | 7744 | 11465 | 9276 | 7030 | 3758 | 7441 | 9574p | -0.03% | -29 | Stabiel |
| Denemarken | 3904 | 3946 | 3445 | 3625 | 4157 | 3462 | 4123 | 2542 | 3141 | 3469 | -1.30% | -435 | Dalend |
| Polen | 3377 | 3722 | 2992 | 3312 | 2948 | 2962 | 2782 | 2851 | 2960 | 2935e | -1.55% | -442 | Dalend |
| Roemenië | 1817 | 1907 | 1871 | 1880 | 1141 | 1981 | 1707 | 1998 | 2203 | 3441 | +7.35% | +1624 | Stijgend |
| Tsjechië | 1845 | 1712 | 1606 | 1718 | 1816 | 1749 | 1877 | 1764 | 1672 | 1851 | +0.04% | +6 | Stabiel |
| EU-27 | 53520 | 51628 | 50150 | 55589 | 54671 | 52091 | 51990 | 47390 | 48985 | 56227 | +0.55% | +2708 | Stabiel |
Bron: Eurostat apro_cpsh1, 2021–2025
Scorekaart voor aanbodstabiliteit: betrouwbaarheidsranglijst
Volumeleiderschap en leveringsbetrouwbaarheid gaan zelden samen naar hetzelfde land. Een rangschikking van de zeven grootste producenten op variatiecoëfficiënt (CV) — waarbij een lagere CV staat voor een gelijkmatigere jaarlijkse oogst — toont dat de betrouwbaarste gerstleveranciers niet de grootste zijn.
Tsjechië is de stabielste leverancier van het decennium (CV 4,7%, maximale jaarlijkse terugval slechts -7,2%), ondanks zijn zevende plaats qua volume. Duitsland volgt op de voet (CV 4,9%, maximale terugval -11,7%), waardoor het zowel een volumekampioen als een zeer betrouwbare herkomst is. Polen (CV 9,0%) en Frankrijk (CV 9,3%) maken de categorie 'zeer stabiel' compleet, al toont Frankrijks zwaarste jaarlijkse dip van -24,2% in 2020 dat zelfs een producent met lage CV een reëel neerwaarts risico kent.
Aan de volatiele kant zijn Spanje (CV 25,7%) en Roemenië (CV 27,5%) de minst voorspelbare onder de grote producenten. Wie uitsluitend in Spanje inkocht, kreeg in 2023 te maken met een oogstdaling van -46,5% — de hardste jaarlijkse terugval onder alle topproducenten — terwijl de Roemeense oogst in 2020 met -39,3% daalde. Ter vergelijking: het EU-27-totaal verloopt veel rustiger dan welk individueel land ook (CV 5,2%, maximale terugval -8,8% in 2023), wat laat zien hoe bundeling van nationale oogsten aanbodschokken dempt.
CV < 10% = Zeer stabiel; CV 10–20% = Matig stabiel; CV > 20% = Volatiel.
| Land | Gemiddelde (1 000 t) | CV% | Max. terugval (%) | Jaren onder gemiddelde | Stabiliteitsrang |
|---|---|---|---|---|---|
| Tsjechië | 1761 | 4.7% | -7.2% | 5 | 1 |
| Duitsland | 10809 | 4.9% | -11.7% | 5 | 2 |
| Polen | 3084 | 9.0% | -19.6% | 7 | 3 |
| Frankrijk | 11329 | 9.3% | -24.2% | 6 | 4 |
| Denemarken | 3581 | 13.0% | -38.3% | 5 | 5 |
| Spanje | 8150 | 25.7% | -46.5% | 5 | 6 |
| Roemenië | 1995 | 27.5% | -39.3% | 7 | 7 |
Bron: Eurostat apro_cpsh1, 2021–2025
Verschuiving in landgebruik: tienjarige areaaltransformatie
Het areaal dat aan gerst wordt gewijd, vertelt een verhaal van schaalvergroting en stijgende efficiëntie. Het geoogste EU-27-gerstareaal daalde van 11,18 miljoen hectare in 2016 naar 9,97 miljoen hectare in 2025 — een netto verlies van circa 1,21 miljoen hectare (-10,8%, een CAGR van -1,26%). Omdat de productie in dezelfde periode toch licht opliep, steeg de afgeleide EU-27-opbrengst van 4,79 t/ha in 2016 naar 5,64 t/ha in 2025: een duidelijke productiviteitswinst die het krimpende areaal ruimschoots compenseerde.
Elke grote producent behalve Roemenië kromp zijn gerstareaal in. Polen sneed relatief het diepst (-32,2%, een jaarlijks tempo van -4,23%), gevolgd door Denemarken (-22,5%, -2,79%/jr). Spanje (-10,4%, -1,22%/jr), Tsjechië (-9,5%, -1,10%/jr), Frankrijk (-6,6%, -0,76%/jr) en Duitsland (-5,1%, -0,58%/jr) beperkten hun areaal bescheidener. Roemenië was als enige aan het uitbreiden en voegde 147,6 duizend hectare toe (+30,7%, +3,02%/jr) — de keerzijde van zijn sterke productiestijging.
Een vergelijking tussen productie-CAGR en areaal-CAGR bevestigt brede efficiëntiewinst: in elk topland bleef het oogstvolume beter op peil dan het teeltoppervlak, wat betekent dat de opbrengst per hectare steeg. Polen is het scherpste voorbeeld: daar daalde de productie veel langzamer dan het areaal (een verschil van +2,68 procentpunt tussen beide groeicijfers), terwijl Roemenië een uitbreidend areaal combineerde met een nog snellere oogstgroei.
Alle waarden in 1 000 ha. b = trendbreuk in reeks, e = geschat, p = voorlopig.
| Land | 2016 | 2017 | 2018 | 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 | Netto verandering (1 000 ha) | Groeipercentage | Trend |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Frankrijk | 1917.6 | 1904.9 | 1768.0 | 1944.2 | 1974.2b | 1730.4 | 1866.5 | 1815.5 | 1808.5 | 1790.9 | -126.7 | -0.76% | Krimpend |
| Duitsland | 1605.0 | 1566.1 | 1662.0 | 1708.8 | 1667.3 | 1539.5 | 1582.6 | 1612.2 | 1660.0 | 1523.0 | -82.0 | -0.58% | Krimpend |
| Spanje | 2563.2 | 2597.5 | 2569.5 | 2693.5 | 2749.0 | 2514.6 | 2398.0 | 2342.3 | 2264.3 | 2295.6p | -267.6 | -1.22% | Krimpend |
| Denemarken | 706.9 | 665.4 | 795.3 | 583.2 | 653.2 | 621.6 | 614.5 | 561.0 | 571.4 | 548.2 | -158.7 | -2.79% | Krimpend |
| Polen | 915.3 | 953.8 | 975.7 | 975.3 | 676.3 | 721.2 | 639.2 | 647.5 | 695.3 | 620.6e | -294.7 | -4.23% | Krimpend |
| Roemenië | 481.6 | 455.5 | 423.5 | 448.9 | 442.0 | 449.4 | 425.9 | 497.8 | 531.1 | 629.2 | +147.6 | +3.02% | Uitbreidend |
| Tsjechië | 325.7 | 327.7 | 324.7 | 319.6 | 331.9 | 326.7 | 334.5 | 321.1 | 317.1 | 294.8 | -30.9 | -1.10% | Krimpend |
| EU-27 | 11179.6 | 10862.7 | 11144.8 | 11138.9 | 11018.5 | 10267.8 | 10288.6 | 10368.2 | 10287.7 | 9970.6 | -1209.0 | -1.26% | Krimpend |
Bron: Eurostat apro_cpsh1, 2021–2025
Veelgestelde vragen
Welk EU-land produceert de meeste gerst?
Frankrijk is de grootste gerstproducent in de Europese Unie met 56,14 miljoen ton geoogst tussen 2021 en 2025, goed voor 21,9% van het EU-totaal. Duitsland volgt nipt als tweede met 54,56 miljoen ton (21,3%).
Waarom heeft Spanje zo'n lage gerstopbrengst vergeleken met andere EU-landen?
De Spaanse vijfjaargemiddelde gerstopbrengst van 3,14 t/ha bedraagt minder dan de helft van het EU-gemiddelde. Datzelfde drogere landbouwgebied met lage opbrengst verklaart waarom Spanje meer hectares voor gerst gebruikt dan welk ander EU-land ook.
Wat was het laagste productiejaar voor EU-gerst tussen 2021 en 2025?
De EU-gerstproductie zakte in 2023 naar 47,4 miljoen ton, het dieptepunt van het vijfjaarvak en 9% onder het niveau van 2021. Spanje bleef in 2023 steken op 3 758 duizend ton (-59% tegenover 2021), terwijl Denemarken terugviel naar 2 542 duizend ton (-38% vergeleken met het jaar ervoor).
Welk EU-land verhoogde de gerstproductie het sterkst van 2016 tot 2025?
Roemenië groeide het snelst met een samengesteld jaarlijks groeipercentage van 7,35% en een nettotoename van circa 1,6 miljoen ton (+89,3%), van 1,8 miljoen ton in 2016 naar 3,4 miljoen ton in 2025. Polen en Denemarken noteerden de scherpste dalingen onder de topproducenten.
Welk land is de meest stabiele gerstleverancier in de EU?
Tsjechië was de stabielste topproducent met de laagste variatiecoëfficiënt (4,7%) en een maximale jaarlijkse terugval van slechts -7,2%. Duitsland eindigde nipt als tweede (CV 4,9%) en combineert een groot volume met hoge leveringszekerheid.
Breidt het gerstareaal in de EU uit of krimpt het?
Het geoogste gerstareaal in de EU-27 kromp tussen 2016 en 2025 met ongeveer 1,21 miljoen hectare (-10,8%). Roemenië was de enige grote producent die het oppervlak uitbreidde (+30,7%), terwijl Polen en Denemarken hun areaal het sterkst terugbrachten.
Source data extracted from Eurostat dataset apro_cpsh1.
Gegevens downloaden als CSVVolledige dataset downloaden (CSV)
Alle 27 EU-landen · 2000–2025 · productie, areaal en opbrengst
De volledige dataset verkennen in StudioThis article was generated using AI. The content is based on Eurostat data and is provided as a starting point — please verify all data with the original source.




